Theo số liệu thống kê, năm 2025 trên địa bàn ghi nhận 11 trường hợp người chưa thành niên phạm tội; đến sáu tháng đầu năm 2026, con số này đã tăng lên 29 trường hợp, tăng 18 trường hợp, tương đương hơn 163%. Các hành vi phạm tội chủ yếu tập trung ở các nhóm tội như: gây rối trật tự công cộng, cố ý gây thương tích, tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy và một số hành vi vi phạm pháp luật khác. Đáng chú ý, trong số các trường hợp vi phạm có cả học sinh đang theo học tại các cơ sở giáo dục và thanh thiếu niên là người dân tộc thiểu số.
(VKSND khu vực 11 phối hợp tổ chức phiên tòa tuyên truyền pháp luật cho học sinh)
Nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên xuất phát từ nhiều yếu tố khác nhau. Một số thanh thiếu niên thiếu sự quan tâm, quản lý, giáo dục thường xuyên từ gia đình; nhận thức pháp luật còn hạn chế; bị tác động bởi môi trường xã hội phức tạp, các nội dung xấu độc trên mạng xã hội; bị lôi kéo, kích động tham gia các nhóm tụ tập, đua xe, đánh nhau hoặc sử dụng trái phép chất ma túy. Bên cạnh đó, một bộ phận học sinh còn thiếu kỹ năng sống, kỹ năng giải quyết mâu thuẫn, dẫn đến các hành vi bộc phát, sử dụng bạo lực để giải quyết tranh chấp.
Đối với thanh thiếu niên là người dân tộc thiểu số, điều kiện kinh tế, trình độ học vấn, khả năng tiếp cận thông tin pháp luật còn nhiều hạn chế; một số trường hợp bỏ học sớm, thiếu việc làm ổn định, dễ bị các đối tượng xấu lôi kéo thực hiện hành vi vi phạm pháp luật.
Trước thực trạng trên, công tác phòng ngừa, ngăn chặn tội phạm trong lứa tuổi vị thành niên cần được triển khai đồng bộ với nhiều giải pháp thiết thực, Viện KSND khu vực 11 đề ra các giải pháp như sau:
Thứ nhất, tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật trong trường học, khu dân cư, khu vực đồng bào dân tộc thiểu số. Nội dung tuyên truyền cần tập trung vào các quy định của pháp luật liên quan đến người chưa thành niên, tác hại của ma túy, bạo lực học đường, hậu quả pháp lý của hành vi gây rối trật tự công cộng, cố ý gây thương tích và các hành vi vi phạm pháp luật khác.
Thứ hai, phát huy vai trò của gia đình trong quản lý, giáo dục con em. Cha mẹ cần quan tâm nhiều hơn đến tâm lý, sinh hoạt, các mối quan hệ xã hội của con em mình; kịp thời phát hiện và ngăn chặn những biểu hiện lệch chuẩn, vi phạm pháp luật.
Thứ ba, nâng cao trách nhiệm của nhà trường trong công tác giáo dục đạo đức, kỹ năng sống và ý thức chấp hành pháp luật cho học sinh. Thường xuyên tổ chức các buổi sinh hoạt chuyên đề, phiên tòa giả định, tọa đàm pháp luật nhằm giúp học sinh nhận thức rõ hậu quả của hành vi vi phạm pháp luật.
Thứ tư, tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan tiến hành tố tụng, chính quyền địa phương, tổ chức đoàn thể và nhà trường trong việc quản lý, giáo dục, cảm hóa thanh thiếu niên có nguy cơ vi phạm pháp luật; kịp thời phát hiện, hỗ trợ và giúp đỡ các trường hợp có hoàn cảnh khó khăn, có biểu hiện lệch lạc trong nhận thức và hành vi.
Thứ năm, quan tâm thực hiện các chính sách an sinh xã hội, hỗ trợ học nghề, tạo việc làm cho thanh thiếu niên, đặc biệt là thanh thiếu niên người dân tộc thiểu số, góp phần hạn chế các nguyên nhân, điều kiện phát sinh tội phạm.
Với chức năng thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 11 – Đồng Nai sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, đơn vị liên quan trong công tác phòng ngừa tội phạm; tăng cường tuyên truyền pháp luật, kiến nghị khắc phục những sơ hở, thiếu sót trong công tác quản lý nhà nước; xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm pháp luật nhằm góp phần giữ vững an ninh, trật tự trên địa bàn.
Mỗi gia đình, nhà trường và toàn xã hội hãy cùng chung tay chăm lo, giáo dục, định hướng cho thế hệ trẻ phát triển toàn diện, sống có trách nhiệm, tuân thủ pháp luật, góp phần xây dựng môi trường xã hội an toàn, lành mạnh và văn minh./.
