Ban pháp chế Hội đồng nhân dân tỉnh giám sát việc tạm đình chỉ của Tòa án nhân dân tỉnh và công tác kiểm sát các quyết định tạm đình chỉ giải quyết các vụ án của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh

Dự và chủ trì buổi giám sát có đồng chí Tạ Quang Trường (trưởng Ban pháp chế Hội đồng nhân dân tỉnh, Trưởng đoàn giám sát); tiếp và làm việc với Đoàn giám sát có đồng chí Võ Văn Phước (Chánh án Tòa án nhân dân tỉnh); đ/c Nguyễn Mạnh Thắng (Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh), đ/c Nguyễn Thị Trang Hoàng (Phó Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh) cùng lãnh đạo các tòa chuyên trách, lãnh đạo các phòng nghiệp vụ, các Thẩm phán, Kiểm sát viên phụ trách trực tiếp các hồ sơ vụ việc liên quan.

Hình ảnh tại buổi giám sát

Theo báo cáo của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Đồng Nai tại buổi giám sát, năm 2022 (từ ngày 01/01/2022 đến ngày 31/12/2022), Viện kiểm sát nhân dân tỉnh đã kiểm sát Tòa án nhân dân tỉnh thụ lý án hình sự sơ thẩm 203 vụ/435 bị can và tạm đình chỉ 01 vụ/01 bị can; thụ lý án hình sự phúc thẩm 495 vụ/837 bị cáo và tạm đình chỉ 02 vụ/2 bị cáo. Qua kiểm sát đã ban hành 01 kiến nghị Tòa án về việc vi phạm thời hạn chuẩn bị xét xử và 01 kiến nghị Tòa án về việc chậm giao bản án, quyết định.

Về án dân sự, hôn nhân và gia đình, đã kiểm sát cấp sơ thẩm thụ lý 982 vụ (dân sự 645, hôn nhân gia đình 337), tạm đình chỉ 266 vụ (dân sự 252, hôn nhân gia đình 14); cấp phúc thẩm thụ lý 413 vụ (dân sự 346, hôn nhân gia đình 67), tạm đình chỉ 25 vụ (dân sự 23, hôn nhân gia đình 02). Qua hoạt động kiểm sát, đã ban hành 05 văn bản kiến nghị, trong đó 04 văn bản kiến nghị vi phạm đối với Tòa án nhân dân tỉnh và 01 văn bản kiến nghị phòng ngừa vi phạm đối với Ủy ban nhân dân huyện Nhơn Trạch.

Về án hành chính, kinh doanh thương mại, lao động đã kiểm sát 356 vụ việc (Hành chính 268, kinh doanh thương mại và lao động 88), án có quyết định tạm đình chỉ đã kiểm sát là 112 vụ việc (Hành chính 98, kinh doanh thương mại 14). Đã ban hành 02 kiến nghị đối với Chánh án Tòa án nhân dân tỉnh trong việc khắc phục vi phạm gửi các thông báo thụ lý, quyết định, bản án không đúng thời hạn luật định.

Năm 2022, các tranh chấp, yêu cầu về dân sự, hôn nhân và gia đình, hành chính, kinh doanh thương mại, lao động tăng 4,487 vụ, việc so với năm trước. Trong đó, án dân sự, hôn nhân gia đình tăng 68,78 % do tình trạng ly hôn của các cặp vợ chồng trẻ trong độ tuổi từ 20 - 35. Bên cạnh đó, các tranh chấp, yêu cầu về dân sự, hôn nhân và gia đình, hành chính có nội dung ngày càng phức tạp, thời hạn giải quyết phải kéo dài vẫn chủ yếu có liên quan đến quyền sử dụng đất, hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, thừa kế về đất đai…Đối với án kinh doanh thương mại tranh chấp chủ yếu tập trung trong lĩnh vực vay vốn tín dụng ngân hàng, chất lượng hàng hóa sản phẩm; trong lĩnh vực lao động do ảnh hưởng của tình hình kinh tế khó khăn nổi lên là tranh chấp về việc sa thải người lao động trái pháp luật, chế độ tiền lương, phụ cấp thôi việc, bảo hiểm xã hội. Trong lĩnh vực hành chính vẫn nổi lên là các khiếu kiện về thu hồi đất; về giải tỏa, bồi thường và chính sách tái định cư sau thu hồi đất. Nguyên nhân chính dẫn đến khiếu kiện, tranh chấp là do các chính sách pháp luật về đất đai, đền bù, giải tỏa tuy đã hoàn thiện nhưng còn chậm được triển khai thực hiện trên thực tế; tình trạng thiếu vốn trong hoạt động sản xuất kinh doanh, việc thực hiện không đúng hợp đồng đã ký kết; sự an hiểu pháp luật của người lao động còn hạn chế, có những trường hợp người lao động đòi hỏi không chính đáng, người sử dụng lao động giải quyết chế độ cho người lao động không phù hợp với văn bản pháp luật lao động hiện hành.

Thời gian qua, công tác kiểm sát các quyết định tạm đình chỉ giải quyết vụ án của Viện kiểm sát được chú trọng, kịp thời phát hiện những sai sót và kiến nghị các vi phạm, góp phần đưa ra xét xử các vụ án dân sự đúng thời hạn quy định. Công tác kiểm sát quyết định tạm đình chỉ của Tòa án được VKSND tỉnh Đồng Nai xem là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, đột phá nhằm hạn chế án quá hạn, án tồn ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự; các kiến nghị của Viện kiểm sát đều có căn cứ, được các đơn vị có liên quan tiếp thu, khắc phục. Kiểm sát viên khi thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, đã phối hợp cùng với Tòa án xử lý, giải quyết tốt các quyền lợi, nghĩa vụ của những người tham gia tố tụng trong các vụ án. Không có trường hợp bao che hoặc xử lý, giải quyết không đúng với sự thật khách quan của vụ án. Qua việc thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, Viện kiểm sát đã góp phần đấu tranh, ngăn chặn có hiệu quả đối với các vi phạm pháp luật của các cơ quan quản lý nhà nước và trong nhân dân.

Tuy nhiên, qua theo dõi kiểm sát việc thụ lý, kiểm sát bản án, quyết định của Tòa cùng cấp, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh gặp khó khăn do nhân sự biên chế còn thiếu, cán bộ phải kiêm nhiệm làm nhiều việc khác ngoài công tác chuyên môn… nên đã phần nào ảnh hưởng đến tiến độ theo dõi, kiểm sát công việc. Mặt khác do quy định của pháp luật chưa quy định cụ thể Viện kiểm sát nhân dân phải trực tiếp kiểm sát hồ sơ án dân sự ngay từ khi thụ lý nên chất lượng theo dõi, kiểm sát các hồ sơ chưa đầy đủ ngay từ đầu; nhiều trường hợp cơ quan hành chính liên quan chậm gửi các kết quả xác minh cho Tòa án dẫn đến việc tạm đình chỉ các vụ án chiếm tỉ lệ cao.

Kết luận tại buổi giám sát, đồng chí Tạ Quang Trường (trưởng Ban pháp chế Hội đồng nhân dân tỉnh, Trưởng đoàn giám sát) đề nghị các cơ quan Tòa án và Viện kiểm sát nhân dân tỉnh tiếp tục phát huy tốt những kết quả công việc đã đạt được, hạn chế và khắc phục ngay những mặt còn tồn tại; đồng thời tăng cường việc phối hợp, trao đổi liên ngành, nghiên cứu xây dựng quy chế phối hợp để thực hiện có hiệu quả công tác được giao của mỗi ngành liên quan.